Vụ United Airlines đuổi khách: Overbook là gì, và những điều cần biết để tránh bị 'đá' khỏi máy bay

Overbook là hình thức bán vé không quá xa lạ với các hãng hàng không, nhưng vụ việc bác sĩ gốc Việt bị hành hung mới đây lại làm dấy lên câu hỏi, liệu overbook có rủi ro nào không?

Mới đây, mạng xã hội chia sẻ rầm rộ đoạn clip ghi lại cảnh một người đàn ông bị đánh đập, kéo lê một cách đầy thô lỗ và ném ra khỏi khoang hành khách trong một chuyến bay. Theo đó, vụ việc diễn ra vào ngày 09/04 trên chuyến bay 3411 của hãng hàng không United Airlines từ Chicago đến Louisville.

Thân phận của nạn nhân cũng đã được hé lộ là David Anh Duy Dao, một bác sĩ gốc Việt. Lý do xảy ra cảnh xô xát này là vì chuyến bay không đủ chỗ do hãng đã bán vé trước quá nhiều hay còn được gọi là overbook (số vé bán ra nhiều hơn số chỗ), trong khi họ cần chuyên chở thêm 4 thành viên khác của phi hành đoàn.

Người đàn ông gốc Việt bị kéo lê ra khỏi chỗ ngồi.

Đây được xem không phải là trường hợp đầu tiên trong thị trường hàng không và hình thức overbook này là hình thức bán vé phổ biến ở nhiều hãng trên thế giới, trong đó có Việt Nam.

Vậy overbook là gì và bạn cần biết những gì để không bị “ném” khỏi chuyến bay?

Bán vé overbook để làm gì?

Với vé tàu hoặc vé xe, nếu đã đặt mà không đi, vé của bạn sẽ bị hủy và bạn không được hoàn tiền. Nhưng với vé máy bay lại khác. Tùy theo chính sách của mỗi hãng, bạn có thể mất một ít tiền để đổi ngày đi nếu như hôm đó bạn trễ hay hủy chuyến, hoặc mất lệ phí hoàn vé lấy lại tiền.

Và thông thường, không phải ai cũng đúng giờ, đúng chuyến. Chính vì thế mà trong mỗi chuyến bay sẽ xuất hiện một vài hành khách mua vé, thanh toán hoàn chỉnh nhưng lại không có mặt, thuật ngữ hàng không gọi là “No show”.

Việc bỏ ghế trống có thể gây giảm doanh thu của các hãng đến hàng triệu USD mỗi năm, và cần phải có biện pháp bán overbook để chắc chắn rằng khi cất cánh, số ghế trống được giảm tối đa.

Lấy ví dụ hãng hàng không Air Canada, nhờ chương trình quản lý bán vé cũng như hình thức bán vé overbook mà tỷ lệ bình quân hàng khách trên mỗi chuyến bay của hãng đã tăng mạnh, từ đó doanh thu cũng tăng theo, từ 65% lên 81%. Điều này cũng tương đương với việc tối đa hóa lợi nhuận trên mỗi chuyến bay, dù có phải “ném” (bump) hành khách sang các chuyến khác.

Còn hàng không Hoa Kỳ đã làm giảm tỷ lệ khách bị từ chối lên máy bay còn 1/2 trong vòng 15 năm qua. "Năm 1999, 0,2% hành khách bị từ chối lên máy bay. Năm ngoái, con số này dưới 0,1%.

Và chỉ có 1/10 trong số người đã 'vô tình bị từ chối lên máy bay', nơi mà hành khách đã không chọn để có một chuyến bay khác." - Samuel Engel, trưởng phòng thực hành hàng không tại công ty tư vấn quốc tế ICF từng chia sẻ.

Nhiều nhà phân tích cho rằng việc bán nhiều số ghế hơn thực tế giúp giữ giá vé ở mức phải chăng.

Vậy nếu bán quá số ghế thì thế nào?

Các hãng hàng không sử dụng một hệ thống gọi là "Revenue Management System", cho phép dựa vào số liệu lịch sử để dự báo tỷ lệ “No show”, từ đó sẽ quyết định tỷ lệ overbooking. Vấn đề là, đã là dự báo thì thường sẽ có sai số so với với thực tế, khi mà trong trường hợp không có khách hàng nào hủy chuyến, chuyến bay sẽ chính thức rơi vào trạng thái thừa vé - overbooked flight.

Khi đó, hãng hàng không sẽ phát đi thông báo “Thưa quý khách, chúng tôi đang lâm vào tình trạng bán thừa vé cho chuyến bay ABC và đang cần tìm kiếm người tình nguyện nhường vé cho chuyến bay thay thế.” xem có hành khách nào tình nguyện nhường chỗ hay không.

Số liệu cho thấy lượng hành khách từ chối và chấp nhận đi chuyến bay khác khi hãng hàng không yêu cầu.

Trong trường hợp không một ai tình nguyện, sẽ có phương cách buộc một số người (trừ trẻ em và người tàn tật) di chuyển ở chuyến bay kế tiếp. Dù có hài lòng với hình thức “ép buộc” này hay không, hành khách vẫn sẽ nhận được một khoản bồi thường cộng thêm một số dịch vụ khác như được hỗ trợ đặt phòng và trả tiền khách sạn để ở trong thời gian chờ đợi.

Ngoài ra còn một số lý do khách quan khác mà hành khách bị buộc phải rời khỏi máy bay như chuyến bay xảy ra sự cố, hành khách buộc phải nhường chỗ cho nhân viên an ninh hoặc phi hành đoàn, như trường hợp vừa xảy ra United Airlines...

Thật ra, các điều khoản này thường được quy định khá rõ trong "Hợp đồng Vận chuyển" về khả năng overbook, nhưng hiếm khi hành khách dành thời gian đọc những quy định này.

Không chỉ ở nước ngoài, Việt Nam cũng có chuyến bay overbook

Trong chuyến bay mang số hiệu VN1315 ngày 14/02/2014 khởi hành từ Đà Nẵng đi TP. HCM, có 3 trên tổng số 187 hành khách phải ở lại điểm xuất phát, đợi chuyến sau dù đã bỏ tiền ra mua vé. Nguyên nhân là máy bay chỉ có 184 chỗ.

Để đền bù cho khách hàng, hãng hàng không quốc gia Việt Nam - Vietnam Airlines đã sắp xếp cho 3 hành khách trên lên chuyến bay tiếp theo (sau đó khoảng một giờ), gửi văn bản xin lỗi và bồi thường 300 nghìn đồng mỗi người. Trong 3 hành khách mắc kẹt, 2 người chấp nhận phương án này, khách hàng còn lại đã quyết định bỏ chuyến trong sự bức xúc.

Tương tự Vietnam Airlines, Vietjet Air cũng đang duy trì chính sách bán overbook. Tỷ lệ được phép bán quá chỗ do phòng thương mại tính toán dựa trên các thông số tương tự Vietnam Airlines.

Tuy nhiên, một hãng hàng không giá rẻ khác là Jetstar Pacific thì khẳng định hãng này hiếm khi cho phép đặt vé overbook, để đảm bảo khách đã mua vé là sẽ có chỗ trên máy bay.

Overbook không lạ, quan trọng là bồi thường và hành xử ra sao

Tại Mỹ, việc hành khách bị “đá” ra khỏi một chuyến bay cần phải có một giải trình rõ ràng về lý do cũng như những quyền lợi mà họ sẽ được nhận, bởi việc này ảnh hưởng rất nhiều đến công việc cũng như sinh hoạt của người dân. Điển hình và vị bác sĩ gốc Việt kia, ông ta kiên quyết không chịu rời đi vì có lịch hẹn quan trọng với bệnh nhân vào ngày hôm sau.

United Airlines đứng thứ 10 trong danh sách những hãng hàng không tệ nhất thế giới vào năm 2016 do Tạp chí Travel and Leisure bình chọn.

Những hành khách mua vé giá rẻ hoặc không thường xuyên sử dụng máy bay để di chuyển là những cá nhân có nguy cơ bị “đá” nhất. Nếu hành khách được sắp xếp bay chuyến tiếp theo phải chờ nhiều hơn hơn 1 tiếng đồng hồ thì các hãng hàng không phải bồi thường theo quy định của Bộ Giao thông Vận Tải Mỹ, nếu ít hơn thì không.

Đối với hành khách phải chờ 1-4 tiếng, họ được bồi thường 200% giá vé một chiều và không vượt quá 650 USD. Đối với trên 4 tiếng muộn giờ bay, tỷ lệ này là 400% và không quá 1.300 USD.

Chính cách hành xử thô bạo và thiếu tinh tế của United Airlines đã gây ra làn sóng phẫn nộ, bức xúc trên toàn thế giới. Cục Hàng không bang Chicago cũng đánh giá vụ việc là không phù hợp với quy chuẩn vận hành của cơ quan này và đây là hành động "không thể tha thứ". Ngoài ra, các chuyên gia cho rằng việc này thường diễn ra ở cửa lên máy bay, chứ không đợi tới lúc hành khách đã vào vị trí.

Người đàn ông bị hành xử thô bạo trên chuyến bay.

Điển hình, WestJet Airlines là một trong số ít hãng không bao giờ sử dụng hình thức bán vé overbook. Hành khách chỉ bị chuyển sang chuyến bay khác vào phút cuối trong trường hợp bất khả kháng và hãng sẽ bồi thường vào khoảng vài trăm USD cho mỗi chuyến, và ai nấy đều vui vẻ.

Làm gì để không bị “đá” ra khỏi chuyến bay?

- Check-in sớm hoặc check-in trực tuyến, đặc biệt là với những đường bay phổ biến bởi theo thống kê, những hành khách check-in muộn nhất có nguy cơ bị "đá" cao nhất nếu chuyến bay bị overbook.

- Nếu là hành khách thường xuyên của một hãng hàng không nào đó thì khả năng bạn bị chọn để “mời” ra khỏi chuyến bay là rất thấp.

- Đừng mua vé giá quá rẻ vì những người mua vé giá rẻ thường được chọn "mời" rời khỏi chỗ ngồi đầu tiên

Nếu trường hợp được "mời" ra khỏi chuyến bay:

- Giữ bình tĩnh và không nên lớn tiếng, cãi cọ.

- Xác nhận những quyền lợi được nhận.

- Lưu lại những chứng cứ xác nhận bạn bị “đá”.

- Liên lạc đến những cơ quan chức năng chịu trách nhiệm nếu thấy chưa được xử lý thỏa đáng.

Các nước đền bù vé overbook rất cao

Theo thống kê, khi hàng không từ chối vận chuyển, hành khách được lo ăn ở và còn được nhận một khoản tiền lớn. Có trường hợp hành khách chỉ mua vé cho chuyến bay đó với giá 100 USD nhưng được bồi thường lên đến 500 - 600 USD.

Mức bồi thường của một số hãng hàng không tại châu Âu có khi lên tới 600 Euro. Ngoài ra, có nhiều hãng nếu không bồi thường bằng tiền mặt thì họ có thể bồi thường bằng miễn phí vé máy bay ở các chuyến sau cho khách.

Bác sĩ bị hành hung buộc phải rời khỏi máy bay: "Vì tôi là người châu Á?"

http://thegioitre.vn/tin-tuc/xa-hoi/vu-united-airlines-duoi-khach-overbook-la-gi-va-nhung-dieu-can-biet-de-tranh-bi-da-khoi-may-bay-23774.html

Video đang hot
Sau ồn ào mua giải, Phương Khánh đến tận nhà NTK Linh San để tặng quà tri ân

Để thể hiện lòng biết ơn và tình cảm của mình, Phương Khánh tận tay trao món quà gồm bánh kẹo, lạp xưởng...

Phương Khánh tân hoa hậu Phương Khánh

Sự thật đáng sợ: Jordan có thứ vũ khí 'khắc tinh' với thầy trò HLV Park Hang-seo

Jordan là một trong 4 đội lọt vào vòng 1/8 Asian Cup 2019 mà không để thủng lưới bàn thắng nào. Lối chơi...

Đội tuyển Việt Nam Asian Cup 2019

Chi Pu bất ngờ xuất hiện trong dự án phim Thái phát hành dịp Valentine

Hình ảnh nữ ca sĩ thu âm trong một phòng thu cho trailer phim Friend Zone đang khiến dư luận xôn xao.

Chi Pu Chi Pu đóng phim Thái

Việt Nam giành tấm vé cuối cùng nhưng nhìn Văn Lâm, Duy Mạnh người hâm mộ lại 'choáng váng'

Các cầu thủ đội tuyển VIệt Nam chắc hẳn đã có những phút giây vô cùng hồi hộp đến tận phút cuối khi xem...

Đội tuyển Việt Nam AFC Asian Cup 2019

Đang hạnh phúc bên người mới nhưng Khánh Đơn tiết lộ hối tiếc cả đời vì để mất Lương Bích Hữu

Từng khẳng định "không coi Lương Bích Hữu là vợ" thế nhưng Khánh Đơn lại có những tiết lộ vô cùng sốc về...

Lương Bích Hữu Khánh Đơn

Không thể chiếm suất của Việt Nam, cầu thủ Lebanon gục khóc nức nở sau tiếng còi mãn cuộc

Sau khi trọng tài nổi còi kết thúc trận đấu, các cầu thủ Lebanon đổ gục xuống sân. Có lẽ họ đã ước được...

đội tuyển Lebanon Đội tuyển Việt Nam

Nhờ chỉ số fair-play, Việt Nam chính thức giành vé vào vòng 1/8 Asian Cup 2019

Việt Nam chỉ hơn Lebanon, đội xếp thứ 5 trên BXH các đội hạng 3 có thành tích tốt nhất vì chỉ số fairplay,...

Đội tuyển Việt Nam Asian Cup 2019

Sau trận cầu nghẹt thở khó tin, thầy trò HLV Park Hang-seo đi tiếp bằng kịch bản siêu hi hữu

Cảm ơn những cầu thủ Triều Tiên! Họ đã chiến đấu cực kỳ quả cảm và nỗ lực, để Việt Nam có thể lách mình...

Đội tuyển Việt Nam Asian Cup 2019

Thật bất ngờ: Quang Hải, Xuân Trường sắp được 'chiến' với Liverpool vào mùa hè sang năm

Gần như chắc chắn đoàn quân của Jurgen Klopp sẽ đến Việt Nam du đấu ngay sau khi Ngoại hạng Anh kết thúc.

Liverpool Đội tuyển Việt Nam