Dùng quốc khuyển Nhật mà quên chính Nhật từng gián tiếp gây ra nạn đói 1945 để sinh ra tác phẩm "Lão Hạc" ư?

Kulvn 14:15 26/08/2019

Bỏ qua chuyện ngoại hình, sính ngoại hay bất cứ tập tính nào mà loài chó quốc khuyện Nhật Bản đem lại cho kĩ thuật đoàn phim. Liệu sự thông minh hơn các giống chó khác của Việt Nam có đủ để đoàn phim làm về phim văn học thuần Việt làm lơ luôn bối cảnh lịch sử ngay thời điểm "Lão Hạc" ra đời? Và giờ đây quốc gia được xem là gián tiếp gây ra nạn đói 1945 cho dân tộc chễm chệ có quốc khuyển của họ làm diễn viên chính cũng như diễn viên 4 chân đầu tiên của màn ảnh Việt?

Người ta hay nói về văn hóa, dân tộc, những phong tục tập quán và quan trọng hơn nữa là lịch sử hào hùng khi nhắc đến 1 quốc gia nào đó có thâm niên chiến tích lâu dài. Trước giờ, việc tất cả các học sinh từ cấp 1 đến sinh viên cao đẳng đại học danh tiếng bậc nhất của các nước tiên tiến đều không bao giờ loại trừ môn Lịch sử ra khỏi giảng đường và giáo án giảng dạy.

Thậm chí có thể nói, càng học cao, càng phải đọc nhiều lịch sử, không chỉ là lịch sử hình thành phát triển của quốc gia tại nơi mình sinh sống. Mà còn là lịch sử thế giới, rộng hơn và muốn tìm hiểu cặn kẽ, sâu xa hơn phải là các quốc gia lân cận, các quốc gia có triều đại và thâm niên lâu đời. Đương nhiên, Châu Á, nền văn minh phương Đông luôn luôn trở thành miếng mồi ngon cho mọi người, nhất là những nhà làm phim muốn thử sức với dòng phim lịch sử.

Lão Hạc - Nam Cao, tác phẩm tiêu biểu của dòng văn học hiện thực đưa vào giảng dạy trong chương trình giáo dục ở Việt Nam (Ngữ văn lớp 8)
Chú chó Shiba Inu được chọn vào vai "Cậu Vàng" gây tranh cãi

Mới đây, trên cộng đồng mạng xôn xao chuyện 1 chú chó quốc khuyển của Nhật thuộc giống Shiba Inu tại sao lại được chọn làm cậu Vàng trong tác phẩm văn học Lão Hạc sắp được chế tác thành phim. Nếu như đúng thì Lão Hạc ra đời vào những năm 1943 - 1944, nạn đói của Việt Nam. Theo lịch sử ghi chép:

"Khi Đại chiến thế giới bùng nổ, Pháp bị yếu thế. Tại Đông Á, Đế quốc Nhật Bản bắt đầu bành trướng và nhìn vào Đông Dương như đầu cầu tiến qua Nam Á và khống chế Trung Quốc. Giữa năm 1940, Pháp bị Đức chiếm và Nhật Bản gây áp lực với Pháp để tiến vào Đông Dương. Việt Nam bị cuốn vào nền kinh tế thời chiến, với việc Pháp và Nhật tranh giành quyền kiểm soát kinh tế. Người ta nói đến lý do là Nhật Bản bắt dân Việt Nam trồng đay thay trồng lúa gạo để phục vụ chiến tranh, nhưng thực ra Pháp đã tiến hành việc ấy từ trước, cụ thể là thu hẹp diện tích canh tác các hoa màu phụ như ngô, khoai, sắn, để trồng bông, đay, gai hay cây kỹ nghệ. Sản lượng lúa gạo và hoa màu quy ra thóc tại miền Bắc giảm xuống rất mạnh do diện tích canh tác bị thu hẹp. Theo thống kê, năm 1940, diện tích trồng đay là 5.000 ha nhưng đến năm 1944 đã tăng lên 45.000 ha.

Nạn đói 1945 - sự kiện lịch sử kinh hoàng do Pháp - Nhật gây ra

Cuối năm 1944, quân số của Nhật đóng ở vùng Bắc Kỳ đã lên tới gần 100.000 người. Bắc Kỳ lúc đó đã thiếu gạo vì vụ mùa bị thất thu, lại bị cái họa phải nhổ lúa để trồng cây công nghiệp cho Nhật, rồi lại phải nuôi thêm 100.000 miệng ăn của quân đội Nhật"

Như vậy có thể nói, Nhật tuy không trực tiếp làm ra nạn đói năm 1945, nhưng cũng là hung thủ gián tiếp của dân tộc Việt. Thậm chí, từng đã có nhiều bài hát nói về phát xít Nhật, sự tàn ác của chúng không thua kém gì phát xít Đức.

Nạn đói 1945 - hậu quả khủng khiếp mà nhân dân ta từng 1 thời ám ảnh

Cách đây hơn 7 thập niên, ở Việt Nam đã xảy ra thảm cảnh đau thương do quân phiệt Nhật gây ra. Nỗi đau thương này thật khó phai mờ trong ký ức của mỗi người dân đất Việt. Nhưng bằng tất cả nỗ lực từ hai phía, Việt Nam và Nhật Bản đã cùng khép lại quá khứ để mở ra một chương mới về sự hợp tác, phát triển. Ðương nhiên, cũng cần phải thấy rằng, lợi ích phát triển quan hệ hợp tác Việt Nam - Nhật Bản đòi hỏi sự quan tâm đến thực tế lịch sử. Có lẽ, đó chính là điều phù hợp với nguyện vọng của nhân dân hai nước. Những người dân có lương tri của Nhật Bản đã phần nào nhận rõ trách nhiệm của nước Nhật về nạn đói năm 1945 ở Việt Nam và đã chân tình nói lời xin lỗi. (trích trong báo thaibinh.com)

Vậy thì việc cộng đồng mạng phản kháng với nhà sản xuất phim Cậu Vàng, một bộ phim có ý nghĩa gần như các tuyệt tác điện ảnh "Hachiko: A Dog's Story, 1001 con chó đốm,..." hay nhiểu tác phẩm khác đưa chú chó 4 chân trung thành ấy trở thành biểu tượng. Thì Cậu Vàng của Lão Hạc cũng giống như thế. Nếu vậy, tại sao lại lựa chọn 1 chú chó đã trở thành quốc khuyển của một quốc gia khác để làm phim biểu tượng cho tinh thần người Việt Nam.

Tuy vậy, ai cũng hiểu được rằng, ở hiện đại, Nhật Bản vẫn đang là 1 trong những quốc gia hàng đầu về con người cũng như ngành công nghiệp, kinh tế của thế giới. Câu chuyện ngoại giao giữa 2 nước đã trở nên vô cùng tốt đẹp chứ không để quá khứ làm ảnh hưởng. Nhưng nếu như đã có quyết tâm để làm 1 bộ phim thuần Việt kén người xem. Một tác phẩm đưa vào chương trình giáo dục mà bất cứ người dân Việt nào học Ngữ Văn đều đã được học, phân tích kĩ lưỡng để hiểu rõ từng nhân vật bên trong nó. Thì hãy thực hiện, chế tác, chuyển thể nó một cách công bằng và khách quan nhất.

Bộ phim mà nhà sản xuất và cả đạo diễn đều đã bỏ tâm huyết 10 năm ra để thực hiện và chuẩn bị kĩ lưỡng từ khâu kịch bản đến khâu tiền kỳ. Thì chắc chắn không thể làm lơ trước sự kiện lịch sử xung quanh "Cậu Vàng và Lão Hạc" được. Nếu như phía nhà sản xuất cho rằng, bỏ qua về ngoại hình đáng yêu vì hóa trang đạo cụ có thể giải quyết được, hay giá tiền đắt đỏ của 1 chú chó Shiba Inu - quốc khuyển của Nhật Bản chỉ vì chú chó đáp ứng được kĩ thuật mà một chú chó thuần Việt không thể làm được thì hãy suy nghĩ về cách mà Nhật Bản biến Shiba Inu cũng như Akita Inu trở thành quốc khuyển ra sao.

Hachiko ở phiên bản Nhật hay Hollywood đều thuộc giống Akita Inu, sát gốc với những gì mà câu chuyện thật diễn ra

"Hachiko : A Dog's Story" kể về 1 chú chó Akita Inu, và nhà sản xuất của họ đã tôn trọng đến mức, dù chuyển thể nó thành phim của Nhật, hay dàn sao Hollywood đình đám thể hiện, thì Hachiko vẫn là Akita Inu thuần giống. 3 chú chó thay nhau đóng vai Hachiko đều là giống chó này. Rồi sau phim, sau thành công vang dội lấy nước mắt của người khác ấy, chính là danh xưng quốc khuyển, nâng tầm giá trị của cả 1 quốc gia. Vậy Việt Nam, nhất là phim thuần Việt, sao lại có thể bỏ qua 1 cơ hội nâng tầm chú chó trung thành chân chất của đồng quê Việt?

*Bài viết có thể hiện quan điểm cá nhân của tác giả.